Oegstgeester koopvaardijpersoneel 1940-1945
Tijdens de Tweede Wereldoorlog (1939-1945) voeren en vochten bemanningen van de Nederlandse koopvaardij jarenlang verplicht mee. Dat ging ten koste van veel leed en slachtoffers, maar bracht groots resultaat: vrijheid.
Aandacht voor onze onzichtbare helden
De inzet van de Nederlandse koopvaardij was bepalend voor het verloop van de Tweede Wereldoorlog. Hun heldenrol is jammer genoeg onderbelicht gebleven. Ons streven is dat ze blijvende erkenning krijgen en een vaste plek in onze collectieve herinnering. Dat verdienen ze.
(bron: Stichting Koopvaardijpersoneel 1940-1945)
Hieronder vindt u de namen van koopvaardijpersoneel die in Oegstgeest geboren zijn of in Oegstgeest gewoond hebben en tijdens de Tweede Wereldoorlog gevaren hebben in dienst van de Nederlandse Koopvaardij. Met hun inzet leverden zij een belangrijke bijdrage aan de geallieerde oorlogsinspanning en aan het in stand houden van de vitale verbindingen over zee in een periode van grote onzekerheid en gevaar.
Johannes Hubertus Bromelow: geb. 17 november 1894 te Vlissingen, overl. 24 maart 1942 Ereveld Ancol, NOI, Executie door Japanse bezetter in Kendari (Celebes). Johannes heeft op Warmonderweg 68 in Oegstgeest gewoond.
Hij heeft gevaren op de volgende schepen:
* Blitar: stoomschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerste Stuurman 1940
* Modjokerto: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerste Stuurman 1940-1942
Op 28 februari 1942 vertrok de Modjokerto van Tjiltaljap naar Colombo. Op 1 maart 1942 werd een radioboodschap van de Modjokerto opgevangen, waarin werd medegedeeld, dat het schip werd aangevallen door een vliegtuig, gevolgd door een bericht, dat een oorlogsschip in zicht kwam. Een uur na het eerste bericht werd geseind ‘schip zinkende op 12˚40’ZB en 106˚40’OL ‘. Het was het laatste, dat van schip of bemanning is vernomen. Pas veel later werd bekend, dat de Modjokerto door de Japanse onderzeeboot I.54 was getorpedeerd en met geschutvuur tot zinken gebracht. Alle opvarenden, 42 personen, verloren het leven. Johannes staat vermeldt op het Oorlogsmonument in het Bosch van Wijkerslooth
Hubertus Johannes Nicolaas Franse: geb. 26 september 1916, overl. 20 mei 1944 op de Noordzee aan boord van Hr. Ms. Marken. Op 20 mei 1944 liep de Hr. Ms. Marken tijdens een mijnveegoperatie in de monding van de Thames op een akoestische mijn. De explosie was zo hevig dat het schip direct zonk. Hierbij kwamen 16 van de 17 opvarenden om het leven. Het wrak rust in de Thames en is tegenwoordig een geregistreerd oorlogsgraf.
Hij heeft op de volgende schepen gevaren:
* Driebergen, stoomschip, vrachtschip van de Zuid Hollandsche Scheepvaart Maatschappij, rang: Matroos 1940
* Hr. Ms. Marken, motorschip, vrachtschip van de Stoomvaart Maatschappij Rotterdam, rang: stoker
Johannes Janse: geb. 23 juni 1895
Dit zijn de schepen waarop hij gevaren heeft:
* Van Brakel: motorschip, coaster van de Johann Christiaan Smit van Vrije Nesse, rang: Stuurman 1940
* Pacific: motorschip, coaster van Cornelis Tammers, rang: Stuurman 1940
*Albatros: zeilschip, coaster van Lukas Meertens, rang: Kaptein 1940
* Prins Maurits: motorschip, vrachtschip van Maatschappij Zeetransport, rang: Derde Stuurman 1940-1941
* Groenlo: stoomschip, vrachtschip van de Stoomvaart Maatschappij Noordzee, rang: Derde Stuurman 1941
* Hontestroom: stoomschip, vrachtschip van de Hollandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Tweede Stuurman en later Eerste Stuurman 1942
* Vlietstroom: stoomschip, vrachtschip van de Hollandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Eerste Stuurman 1942
* Zaanstroom: stoomschip, vrachtschip van de Hollandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Eerste Stuurman 1942-1943
* Doorman: stoomschip, tanker van de Staat der Nederlanden, rang: Eerste Stuurman 1942-1943
* Zaanstroom: stoomschip, vrachtschip van de Nederlandse Stoomboot Maatschappij, rang: Eerste Stuurman 1945
Arie Koppier: geb. 24 februari 1918. Hij heeft 2 onderscheidingen ontvangen: Het Kruis van Verdienste Nederland, Member of the Order of the British Empire (Groot-Brittannië).
Dit zijn de schepen waarop hij gevaren heeft:
* Apollonia: aanval Duitse Destroyers 25 november 1940. Tanker van de Nederlandsch Indische Tankstoomboot Maatschappij, rang: Derde Stuurman 1940
* Antonia: aanval Duitse vliegtuigen 19 maart 1942 en 10 juli 1942. Tanker van de Nederlandsch Indische Tankstoomboot Maatschappij, rang: Derde Stuurman
Quirinus Jacobus Kroeze: geb. 18 september 1894 te 's Gravenzande, overl. 27 januari 1941 Kanaal van Bristol. Hij woonde op de van Assendelfstraat 41 in Oegstgeest. Hij staat vermeldt op het Oorlogsmonument in het Bosch van Wijkerslooth te Oegstgeest.
Schip:
Beemsterdijk: stoomschip, vrachtschip van de Nederlandsche Amerikaansche Stoomvaartmaatschappij, rang: Marconist 1939-1941
Johannes Leonardus Onderwater: geb. 6 maart 1910, overl. 7-11-1992 te Treebeek
Hij heeft gevaren op de Nieuw Amsterdam: stoomschip, passagiersschip van de Nederlandsch Amerikaansche Stoomvaart Maatschappij, rang: Chef Kok 1945
Teunis Rietkerk; geb. 27 augustus 1921, overl. 02 juni 1993 te Amsterdam.
Op reis met een lading wol van Avonmouth naar Manchester is de PERSEUS op 13 maart 1941 in de Ierse zee bij Holyhead, op 12 mijl ten noordwesten van Bardsey–Island, tijdens een Duitse luchtaanval door een luchttorpedo getroffen en gezonken. Alle opvarenden konden veilig aan land komen.
Dit zijn de schepen waarop hij gevaren heeft:
* Achilles: stoomschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Lichtmatroos 1940
* Pereus: stoomschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: matroos 1940-1941
* Hoogland: stoomschip, vrachtschip van de Scheepvaart en Steenkolen Maatschappij, rang: Matroos 1941
* Orpheus: stoomschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Matroos 1941
* Kelbergen: motorschip, vrachtschip van de Zuid Hollandsche Scheepvaart Maatschappij, rang: matroos 1942
* Dordrecht: motor schip, tanker van de Maatschappij Zeeschip Dordrecht, rang: Matroos 1943
* Gover Flinck: motorschip, vrachtschip van de Staat der Nederlanden, rang: Matroos 1943-1946
Gerardus Johannes Schoonderwoerd; geb. 30 september 1917, overl. 2003 te Baarn
Hij heeft gevaren op de volgende schepen:
* Telamon: stoomschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Assistent Machinist 1940-1941
* Curaçao: motorschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Tweede Elektricien 1941-1942
* Hercules: stoomschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Vierde Machinist 1942
* Curaçao: motorschip, vrachtschip van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij, rang: Vierde Machinist 1942-1945 Konvooi ON-202 op 15 september 1943, het schip is niet vergaan
Johannes Hermanus Schrijvers: geb. 23 februari 1923, overl. 7 maart 1942
Hij heeft gevaren op de Poelau Bras, motorschip, vrachtschip van de Stoomvaart Maatschappij Nederland,rang: Matroos 1942.
De Poelau Bras is bij een aanval van Japanse vliegtuigen vergaan op 7 maart 1942
Cornelis Marinus de Vreede: geb. 8 februari 1912, overl. 3 oktober 1940 Zeemansgraf
Hij heeft gevaren op de Lauwerzee: stoomschip, sleepboot van L. Smit & Co Internationale Sleepdienst Maatschappij, rang: Stoker 1940.
De Lauwerzee verlaat Falmouth (UK) op 3 oktober 1940 in de ochtend met de Britse kabellegger LADY OF THE ISLES op sleeptouw, met bestemming Plymouth. Twee andere kabelleggers en een trawler varen mee in een klein konvooi Om 13.50 uur wordt een grote explosie gehoord bij de kabellegger, die in kleine stukken uiteen spat en direct zinkt. Een andere kabellegger laat een boot te water en haalt drie overlevenden uit zee. Om 15.30 uur wordt een explosie gezien aan bakboord zijde bij de boeg van de Lauwerzee. De enige overlevende staat op dat moment met een groep mannen in de midscheeps en wordt door de explosie overboord geslagen. Als hij weer boven water komt, is de sleepboot al gezonken. Een reddingboot van één van de andere schepen pikt hem op en zoekt vergeefs naar andere overlevenden.
Gerrit Harme van der Zwart: geb. 7 april 1897, overl. 25 juni 1946 te Heemstede
Hij heeft gevaren op de schepen:
* Kota Inten: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerste Machinist 1940-1942 Ontspanning uit Tjilatjap (Nederlands Oost Indië op 2 februari 1942
* Kota Gede: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerst Machinist 1942-1943
* osari: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerst Machinist 1943
* Kota Inten: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamsche Lloyd, rang: Eerste Machinist 1943
* Kota Gede: motorschip, vrachtschip van de Rotterdamche Lloyd, rang: Eerste Machinist 1943-1944
* Govert Flinck: motorschip, vrachtschip van de Staat der Nederlanden, rang: Eerste Machinist 1944-1945
* Bronnen: Koopvaardijpersoneel 1940-1945, Oorlogsbronnen.nl en Stichting Maritiem-Historische Databank
Opgemaakt door Barbera Hermans-Groen, achterkleindochter van Kapitein Hendrik Willem de Vries. Tijdens de WO II voer mijn overgrootvader op Stoomschip de Terkoelei in de rang van Kapitein. Hendrik Willem de Vries is 9 januari 1942 aan boord overleden en ligt begraven in een oorlogsgraf in Kaapstad Zuid Afrika.